Tập đoàn Dầu Khí Ưu tiên AI (AI first)

Doanh nghiệp dầu khí ưu tiên AI (AI first Oil & Gas company). Nguồn: BCG

Những điểm chính

• AI (trí tuệ nhân tạo) đang cho phép các công ty dầu khí (O&G) hợp lý hóa hoạt động bằng cách dự đoán sự cố thiết bị và rút ngắn quy trình từ hàng tháng xuống còn vài tuần. Cuối cùng, các công ty này sẽ đặt AI và các tác nhân AI làm trọng tâm vì AI có thể chuyển đổi đáng kể cách thức khai thác, tinh chế và bán dầu, khí hoá lỏng. 
• Không giống như dịch vụ tài chính và phát triển phần mềm, ngành O&G được xây dựng trên thế giới vật chất chứ không phải thế giới số. Tuy nhiên ngày càng nhiều công ty dẫn đầu trong O&G sẽ là những công ty ưu tiên AI.
• Các công ty tận dụng tối đa AI trong hoạt động của mình sẽ có thể mang lại lợi nhuận gia tăng đạt từ 30% đến 70% thu nhập trước lãi vay và thuế (EBIT) trong 5 năm tới.

Bài viết này và bộ slide đi kèm là một phần của loạt bài khám phá cách các công ty trong các ngành cụ thể có thể áp dụng tư duy, chuyên môn và tham vọng cần thiết để thành công trong thế giới ưu tiên AI.

Tham khảo: 

• Cách Chuẩn Bị Cho Tương Lai AI-first (Ưu Tiên AI)
• Cẩm nang Cho CEO và lãnh đạo: Trở Thành Công Ty AI-first (Ưu Tiên AI)

Mở đầu

AI (trí tuệ nhân tạo) đã đang giúp dầu khí trở nên hiệu quả, sinh lời và cạnh tranh hơn. Khi các công ty này đối mặt với áp lực kinh doanh gia tăng từ các quy định thay đổi, giá cả biến động, thay đổi địa chính trị, danh mục đầu tư kinh doanh phức tạp hơn và cam kết môi trường, AI sẽ càng trở nên thiết yếu hơn cho sự thành công trong tương lai của họ.

Không giống như dịch vụ tài chính và phát triển phần mềm, ngành O&G được xây dựng trên thế giới vật chất chứ không phải thế giới ảo. Nhưng ngày càng nhiều công ty dẫn đầu trong O&G sẽ là những công ty ưu tiên AI. Họ sẽ đặt AI và các tác nhân AI làm trọng tâm để chuyển đổi đáng kể cách thức khai thác, tinh chế và bán khí hoá lỏng.

Các công ty áp dụng AI sớm đã thấy được những lợi ích đáng kể. Ví dụ, AI đã cho phép họ hợp lý hóa hoạt động, rút ngắn quy trình từ hàng tháng xuống còn vài tuần và cắt giảm chi phí hoạt động trong môi trường khắc nghiệt xuống 1/6. 

Thực tế, AI hứa hẹn tác động đáng kể đến tài chính của O&G nói chung. Các công ty tận dụng tối đa AI trong hoạt động của mình sẽ có thể mang lại lợi nhuận gia tăng đạt từ 30% đến 70% EBIT trong năm năm tới. Hơn nữa, AI sẽ cho phép các công ty O&G đẩy nhanh việc giảm lượng khí thải carbon.

Trên toàn chuỗi giá trị dầu khí (O&G)

Sử dụng AI trong chuỗi giá trị dầu khí - Chuyendoi.so

Tác động của AI sẽ lan tới toàn bộ chuỗi giá trị dầu khí, với những cơ hội riêng biệt ở mỗi phân khúc.

1. Thượng nguồn, thăm dò và khai thác 

Ngành dầu khí đối mặt với các quy trình thăm dò và sản xuất phức tạp và tốn kém, mà AI có thể cải thiện đáng kể. Ví dụ, AI sẽ giảm đáng kể thời gian cần thiết để phân tích dữ liệu địa chất và địa chấn, giúp xác định các địa điểm khoan nhiều tiềm năng nhanh hơn và rẻ hơn. Phân tích AI theo thời gian thực cũng có thể tối ưu hóa các thông số khoan, giảm chi phí và thời gian ngừng hoạt động.

Một ví dụ khác là Methane.AI, một nền tảng xác định và đo lường các nguồn phát thải trong toàn bộ hoạt động, từ đó cho phép các công ty thượng nguồn tạo ra các sáng kiến giảm thiểu có mục tiêu và hiệu quả về chi phí. Sử dụng các công cụ AI như máy bay không người lái và cảm biến, Methane.AI giúp các công ty cắt giảm đáng kể lượng khí thải, cải thiện hiệu quả và hỗ trợ các mục tiêu môi trường.

2. Tinh chế

Các tác nhân AI có thể tối ưu hóa lịch trình sản xuất của nhà máy lọc dầu, quản lý bảo trì tự động và nâng cao độ tin cậy hoạt động. Các công ty sử dụng kiểm tra kỹ thuật số dựa trên AI và lập lịch tự động giảm thời gian ngừng hoạt động và hạ thấp chi phí vận hành.

3. Hoạt động bán lẻ nhiên liệu

Lĩnh vực kinh doanh này đối mặt với cạnh tranh gay gắt và nhu cầu tiêu dùng biến động. AI cho phép tương tác khách hàng được cá nhân hóa, định giá động (dynamic pricing) và quản lý hàng tồn kho được tối ưu hóa, cải thiện cả doanh số và sự hài lòng của khách hàng. Các đề xuất và thông tin chi tiết về người tiêu dùng được rút ra từ các tác nhân AI có thể giúp nhà bán lẻ dự đoán nhu cầu của người tiêu dùng, cải thiện mức độ tương tác và tăng khả năng sinh lời.

Kế hoạch hành động AI first (ưu tiên AI)

Kế hoạch hành động 3 bước ưu tiên AI theo BCG - Chuyendoi.so

Để khai thác toàn bộ tiềm năng của AI, các công ty hàng đầu tuân theo chiến lược ba bước: Triển khai, Tái cấu trúc và Phát minh.

1. Giai đoạn Triển khai. 

Ngành dầu khí (O&G) có thể đạt được những chiến thắng nhanh chóng bằng cách tự động hóa các tác vụ đơn giản, chẳng hạn như khắc phục sự cố thiết bị hoặc hợp lý hóa quy trình báo cáo - và ngay lập tức tăng năng suất 10% đến 15%.

2. Giai đoạn Tái cấu trúc. 

Các công ty có thể sử dụng AI và các tác nhân AI để thực hiện chuyển đổi sâu hơn bằng cách đại tu quy trình làm việc cốt lõi. Các ví dụ bao gồm lập lịch bảo trì nhà máy lọc dầu tự động và hướng dẫn theo thời gian thực cho nhân viên hiện trường, mang lại lợi ích hiệu quả đáng kể và giảm thiểu đáng kể thời gian ngừng hoạt động.

3. Giai đoạn Phát minh. 

Doanh nghiệp có thể sử dụng AI để tạo điều kiện đổi mới sâu hơn, tạo ra các sản phẩm và dịch vụ hoàn toàn mới như giải pháp tiết kiệm năng lượng được cá nhân hóa hoặc công cụ thăm dò dự đoán. Với sự giám sát phù hợp của con người, các tác nhân AI cuối cùng có thể điều hành hoạt động ở các khu vực cụ thể, chẳng hạn như khoan.

Các giai đoạn Tái cấu trúc và Phát minh hứa hẹn mang lại giá trị gia tăng lớn nhất cho ngành dầu khí (O&G) từ các khoản đầu tư AI của mình. Đó là nơi có những cơ hội có ý nghĩa để thay đổi chứ không chỉ điều chỉnh doanh nghiệp, và là nơi nền tảng của một công ty ưu tiên AI (AI first) có thể bắt rễ.

Thay đổi về Công nghệ, Đội ngũ và Quy trình làm việc

Trở thành một tổ chức ưu tiên AI đòi hỏi những thay đổi đáng kể về công nghệ, cấu trúc đội ngũ và quy trình làm việc. Các công ty cần vượt ra ngoài việc sử dụng AI như một công cụ hỗ trợ và thay vào đó tích hợp nó sâu vào hoạt động của họ. Các khoản đầu tư thiết yếu vào cơ sở hạ tầng dữ liệu và đào tạo nhân viên, cùng với chiến lược kinh doanh rõ ràng, là rất quan trọng cho quá trình chuyển đổi thành công.

Đối với ngành dầu khí (O&G), ưu tiên AI cũng có nghĩa là thực hiện những thay đổi quan trọng về cấu trúc tổ chức và nhân tài. Thay vì chỉ dựa vào các phòng IT, các công ty cần để các nhóm kinh doanh trực tiếp xử lý AI bằng các công cụ nền tảng công nghệ linh hoạt và an toàn. Điều này cho phép các công ty di chuyển nhanh chóng và đổi mới dễ dàng hơn.

Sử dụng AI để giải quyết các thách thức phổ biến như hệ thống lỗi thời và tích hợp dữ liệu kém là những nơi tốt để các doanh nghiệp dầu khí (O&G) bắt đầu.

Nhân tài cũng đóng một vai trò quan trọng. Các công ty nên tích cực đào tạo nhân viên làm việc với các tác nhân AI và cần tuyển dụng nhân tài mới có kỹ năng về AI. Để khuyến khích các nhóm thử nghiệm và thích nghi với công nghệ mới, các nhà lãnh đạo công ty nên thể hiện rõ ràng cách AI mang lại lợi ích cho công việc hàng ngày của họ.

Hãy nhớ rằng các công ty không cần thử nghiệm những thay đổi lớn, phức tạp cùng một lúc. Sử dụng AI để giải quyết các thách thức phổ biến như hệ thống lỗi thời và tích hợp dữ liệu kém là những nơi tốt để các doanh nghiệp dầu khí (O&G) bắt đầu. Đây là những dự án AI thực tế dễ dàng phù hợp với quy trình làm việc hiện có. Tập trung rõ ràng vào việc giải quyết các vấn đề kinh doanh cụ thể bằng AI sẽ dẫn đến những cải thiện thực sự và lâu dài.

Cách bắt đầu

Các công ty dầu khí sẵn sàng bắt đầu hành trình AI của mình nên thực hiện các bước thực tế sau:

1. Dẫn dắt bằng tầm nhìn và lộ trình rõ ràng. 

Định vị AI như một yếu tố tạo điều kiện kinh doanh và xác định phương pháp tiếp cận theo từng giai đoạn hướng tới sự trưởng thành ưu tiên AI.

2. Xây dựng chương trình nghị sự AI do kinh doanh dẫn dắt. 

Tập trung AI vào việc giải quyết các điểm đau về hoạt động và tài chính được xác định bởi các lãnh đạo kinh doanh.

3. Củng cố nền tảng dữ liệu và công nghệ. 

Nâng cấp nền tảng và đảm bảo luồng dữ liệu liền mạch trên toàn doanh nghiệp.

4. Trang bị cho lực lượng lao động cho sự thay đổi. 

Nâng cao kỹ năng cho các vai trò quan trọng, tích hợp kiến thức AI và cho phép các nhóm chấp nhận thay đổi.

5. Triển khai nhanh và cho thấy tác động. 

Bắt đầu với những chiến thắng nhanh chóng thể hiện giá trị rõ ràng và xây dựng động lực cho việc áp dụng rộng rãi hơn.

6. Tạo không gian để mở rộng quy mô. 

Tái đầu tư sớm vào việc mở rộng quy mô các dự án AI thành công và tài trợ cho các yếu tố tạo điều kiện nền tảng.

Kết luận

AI sẽ cho phép các công ty dầu khí (O&G) duy trì tính cạnh tranh, nhanh nhẹn và sinh lời. Tương lai sẽ thuộc về những ai đổi mới nhanh chóng và tích hợp AI sâu vào hoạt động cốt lõi và chiến lược của họ.

* Bài viết của hai tác giả Daniel López và Jaime Ruiz-Cabrero, chuyên gia của BCG đăng ngày 20 tháng 8, 2025. 

* Bài viết được hỗ trợ chuyển ngữ bởi Claude.AI

Nguồn tham khảo:

• The AI-First Oil and Gas Company https://www.bcg.com/publications/2025/ai-first-future-of-oil-and-gas-companies

Có thể bạn quan tâm?