Xây hay Mua (Build vs. Buy) đã chết - AI vừa khai tử nó

Xây hay Mua (Build or Buy)? - Nguồn: internet

Trong thế giới phần mềm doanh nghiệp, có một câu hỏi đã tồn tại suốt nhiều thập kỷ: Nên xây (tự phát triển) hay nên mua? (Build vs. Buy)

Đó là một sự đánh đổi kinh điển. Bạn có thể tự phát triển một thứ gì đó tùy chỉnh hoàn toàn cho các quy trình kinh doanh của mình, nhưng việc đó sẽ tốn kém, mất thời gian và đòi hỏi bảo trì liên tục. Hoặc, bạn có thể mua một giải pháp có sẵn (off-the-shelf) - nhanh hơn và thường rẻ hơn, nhưng bạn phải chấp nhận một bộ tính năng cố định và hy vọng nó sẽ tương thích với cách vận hành của bạn.

Nhưng trong kỷ nguyên của Trí tuệ nhân tạo (AI), sự phân chia này không chỉ đang mờ dần. Nó đã hoàn toàn đổ vỡ. AI vừa khai tử mô hình Xây hay mua - "Build vs. Buy".

Sự trỗi dậy của "Giải pháp thứ ba"

Sự xuất hiện của các mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) và các công cụ phát triển dựa trên AI đã tạo ra một con đường thứ ba: Khả năng tự tùy chỉnh ở quy mô lớn.

Trước đây, việc "xây dựng" đòi hỏi một đội ngũ kỹ sư phần mềm hùng hậu. Giờ đây, với các công cụ hỗ trợ lập trình bằng AI, các "lập trình viên không chuyên" (citizen developers) và các đội ngũ tinh gọn có thể tạo ra các ứng dụng tinh vi trong một khoảng thời gian ngắn so với trước đây. Điều này có nghĩa là cái giá phải trả cho việc "xây dựng" (tự phát triển) đã giảm xuống một cách đáng kinh ngạc.

Ngược lại, các phần mềm mà bạn "mua" cũng đang thay đổi. Thay vì là những khối mã nguồn đóng cứng nhắc, các nền tảng hiện đại đang trở nên linh hoạt hơn bao giờ hết, cho phép người dùng nhúng các tác vụ AI tùy chỉnh trực tiếp vào quy trình làm việc.

Tại sao mô hình cũ không còn hiệu quả?

3 lý do khiến tư duy "Xây hay Mua" (Build or Buy) lỗi thời trong thời đại AI - Chuyendoi.so

Có ba lý do chính khiến cách tư duy "Xây hay Mua" truyền thống trở nên lỗi thời:

1. Tốc độ thay đổi: 

Công nghệ AI phát triển quá nhanh đến mức bất kỳ giải pháp "mua" nào cũng có nguy cơ lạc hậu chỉ sau vài tháng. Ngược lại, việc tự "xây" theo cách truyền thống lại quá chậm để bắt kịp đà tiến hóa của các mô hình AI mới.

2. Tính đặc thù của dữ liệu: 

Giá trị của AI nằm ở dữ liệu của bạn. Một giải pháp mua sẵn thường gặp khó khăn trong việc thấu hiểu sâu sắc các sắc thái dữ liệu nội bộ của một công ty. Việc tự xây dựng một lớp tùy chỉnh trên nền tảng AI có sẵn cho phép doanh nghiệp khai thác tối đa tài sản dữ liệu của mình.

3. Sự dân chủ hóa mã nguồn: 

Khi AI có thể viết mã, rào cản gia nhập vào việc "xây dựng" đã biến mất. Câu hỏi không còn là "Chúng ta có đủ kỹ sư không?" mà là "Chúng ta có hiểu rõ vấn đề mình đang giải quyết không?"

Kỷ nguyên của "Cấu hình sâu" (Deep Configuration)

Thay vì chọn một trong hai cực, chúng ta đang tiến tới một kỷ nguyên mà bài báo gọi là "Cấu hình sâu". Bạn mua một nền tảng cơ bản (thường là các API hoặc cơ sở hạ tầng đám mây), và sau đó bạn "xây dựng" một cách cực kỳ nhanh chóng các tác vụ AI đặc thù lên trên đó.

Đây là sự kết hợp giữa tính ổn định của việc mua và tính linh hoạt của việc xây dựng. Bạn không còn phải điều chỉnh quy trình kinh doanh của mình để phù hợp với phần mềm; thay vào đó, bạn sử dụng AI để buộc phần mềm phải thích nghi với bạn.

Lời kết cho các nhà lãnh đạo

Đối với các Giám đốc Công nghệ (CIO/ CTO/ CDO) và các nhà quản lý, sự thay đổi này đòi hỏi một tư duy mới. Đừng hỏi "Chúng ta nên mua phần mềm nào?" hay "Chúng ta có nên tự xây dựng nó không?". Thay vào đó, hãy hỏi: "Làm thế nào để chúng ta có thể tận dụng AI để tạo ra một giải pháp độc quyền từ những thành phần có sẵn?"

Cuộc tranh luận giữa Xây và Mua đã kết thúc. Người chiến thắng không phải là người chọn một trong hai, mà là người biết cách sử dụng AI để xóa bỏ ranh giới giữa chúng.

Bài viết của tác giả Siqi Chen, Runway đăng trên VentureBeat ngày 14/12/2025.

* Bài viết được hỗ trợ tóm tắt và chuyển ngữ bởi Google Gemini.



Nguồn tham khảo: 

• Build vs buy is dead - AI just killed it: https://venturebeat.com/ai/build-vs-buy-is-dead-ai-just-killed-it