7 công ty công nghệ lâu đời nhất thế giới và hành trình phát triển

GE, 1 trong 7 công ty công nghệ lâu đời nhất thế giới và hành trình phát triển. Nguồn: internet

Nhân dịp đầu xuân năm mới, trong đôi phút lắng lại giữa guồng quay hối hả, nhìn các startup AI (khởi nghiệp trí tuệ nhân tạo) đang bứt phá với tốc độ chóng mặt, tôi chợt tự hỏi: còn những "ông lớn" lâu đời thì sao? Họ đang ở đâu, đang làm gì, và đã vượt qua bao nhiêu cơn sóng gió của các cuộc cách mạng công nghệ như thế nào? Điều thú vị là, nhiều trong số họ không chỉ còn tồn tại, mà vẫn đang âm thầm định hình cuộc sống của chúng ta mỗi ngày, dù đã được thành lập từ trước cả khi điện được sử dụng rộng rãi.

Bài viết dưới đây của tác giả Kaif Shaikh, đăng ngày 21 tháng 1 năm 2026 trên InterestingEngineering.com, sẽ cho chúng ta một cái nhìn thú vị về bảy công ty công nghệ lâu đời nhất thế giới vẫn còn hoạt động đến tận hôm nay.

Mở đầu

Khi nghĩ đến các công ty công nghệ, người ta thường hình dung đến các startup (khởi nghiệp), các ứng dụng và Thung lũng Silicon. Nhưng một số công ty công nghệ có tầm ảnh hưởng lớn nhất thế giới lại được thành lập từ rất lâu trước khi điện được phổ biến, chứ chưa nói đến internet. Những sản phẩm ban đầu của họ không phải là điện thoại thông minh hay máy chủ, mà là điện báo, đồ thủy tinh, giấy và máy tính cơ học dùng thẻ đục lỗ.

Trong hơn 150 năm qua, những công ty này đã sống sót qua các cuộc cách mạng công nghiệp, hai cuộc chiến tranh thế giới và những bước chuyển mình công nghệ khổng lồ nhờ liên tục tái tạo chính mình. Họ đã đi từ dây điện báo đến cáp quang, từ nhà máy giấy đến mạng 5G, từ máy tính thẻ đục lỗ đến máy tính lượng tử. Lịch sử của họ mang đến một góc nhìn hiếm có về cách đổi mới thực sự diễn ra. Dưới đây là bảy công ty công nghệ lâu đời nhất vẫn còn hoạt động đến ngày nay.

BT Group - 1846

BT bắt nguồn từ Công ty Điện báo (Electric Telegraph Company), được thành lập năm 1846 để xây dựng mạng lưới điện báo công cộng đầu tiên của nước Anh. Nguồn gốc này khiến BT trở thành một trong những công ty hoạt động lâu đời nhất trong lĩnh vực truyền thông. Qua thế kỷ tiếp theo, hệ thống điện báo được sáp nhập vào Tổng cục Bưu chính và sau đó tổ chức lại thành British Telecom, rồi trở thành BT Group ngày nay.

Trong thế kỷ 20 và 21, BT chuyển mình từ điện thoại cố định sang băng thông rộng, di động, mạng doanh nghiệp và an ninh mạng. Hiện nay, công ty vận hành Openreach - đơn vị quản lý phần lớn mạng lưới cáp đồng và cáp quang tại Anh. Hành trình từ cắm cột điện báo đến triển khai cáp quang quy mô lớn của BT phản ánh toàn bộ lịch sử phát triển của công nghệ viễn thông.

Siemens - 1847

Siemens được thành lập tại Berlin vào tháng 10 năm 1847, khi Werner von Siemens và đối tác Johann Georg Halske lập ra Telegraphen-Bauanstalt von Siemens & Halske để xây dựng và vận hành hệ thống điện báo điện. Những thành công ban đầu trong lĩnh vực điện báo đường dài và kỹ thuật điện nhanh chóng đưa công ty vươn ra khắp châu Âu. Trong thời đại công nghiệp, Siemens mở rộng sang phát điện, kéo điện và thiết bị công nghiệp.

Qua gần hai thế kỷ, Siemens tiếp tục phát triển vào chẩn đoán hình ảnh y tế, tự động hóa, hệ thống đường sắt và công nghệ năng lượng - và ngày nay định vị mình ở điểm giao thoa giữa điện khí hóa và số hóa. Từ một nhà sản xuất điện báo thế kỷ 19, Siemens đã trở thành tập đoàn kỹ thuật và phần mềm thế kỷ 21, tham gia sâu vào Công nghiệp 4.0 và chẩn đoán y tế.

Có thể bạn quan tâm? 

Corning - 1851

Corning khởi đầu năm 1851 là một xưởng thủy tinh nhỏ ở Massachusetts, sau đó chuyển đến thành phố Corning, New York, nơi công ty xây dựng danh tiếng về chế tác thủy tinh chính xác. Qua nhiều thập kỷ, công ty sản xuất thủy tinh cho bóng đèn và phục vụ quá trình điện khí hóa ban đầu; đến thế kỷ 20, họ tạo ra thủy tinh chịu nhiệt đột phá (Pyrex) và thấu kính quang học chính xác cho khoa học, bao gồm cả gương kính thiên văn.

Cuối thế kỷ 20 và đầu thế kỷ 21, Corning chuyển hướng sang vật liệu đặc biệt thiết yếu cho công nghệ hiện đại: cáp quang siêu tinh khiết cho mạng tốc độ cao và kính Gorilla Glass được tăng cứng bằng hóa chất cho màn hình thiết bị điện tử. Sự hồi sinh của Gorilla Glass - từ một công nghệ bị bỏ xó đến phụ kiện không thể thiếu của điện thoại thông minh - được khởi động bởi yêu cầu hợp tác từ Apple. Đây là ví dụ nổi tiếng về chu kỳ nghiên cứu dài hơi của Corning biến thành thành công thương mại đại trà. Ngày nay, Corning cung cấp vật liệu trải dài từ dụng cụ phòng thí nghiệm đến màn hình điện thoại và lõi cáp quang mang lưu lượng internet toàn cầu.

Nokia - 1865

Nokia ra đời không phải với tư cách nhà sản xuất điện thoại, mà là một doanh nghiệp xay bột giấy. Năm 1865, kỹ sư khai thác mỏ Fredrik Idestam mở một nhà máy bột giấy gỗ nghiền ở miền nam Phần Lan, rồi sau đó lập thêm một nhà máy thứ hai bên bờ sông Nokianvirta - nơi cho công ty cái tên của mình.

Trong suốt thế kỷ 20, Nokia sáp nhập với các công ty cao su và cáp điện Phần Lan, mở rộng sang đủ mọi lĩnh vực từ lốp xe, ủng cao su đến cáp điện, trước khi tập trung vào viễn thông. Đến thập niên 1990, Nokia đã trở thành nhà lãnh đạo toàn cầu về điện thoại di động.

Ngày nay, Nokia cung cấp cơ sở hạ tầng mạng, phần mềm và cấp phép bản quyền, đóng vai trò rõ nét trong các triển khai 5G trong khi quản lý một danh mục bằng sáng chế khổng lồ. Công ty kỷ niệm 150 năm thành lập bằng cách nhấn mạnh lịch sử tái tạo liên tục: từ bột giấy và cao su đến điện thoại di động và mạng lưới viễn thông.

AT&T - 1885

Câu chuyện của AT&T bắt đầu với phát minh điện thoại của Alexander Graham Bell năm 1876 và sự ra đời của các công ty điện thoại Bell đầu tiên để thương mại hóa nó. Năm 1885, American Telephone & Telegraph (AT&T) được thành lập để xây dựng và vận hành đường dây điện thoại đường dài trên khắp Hoa Kỳ, và sớm trở thành công ty trung tâm của hệ thống Bell.

Phần lớn thế kỷ 20, AT&T hoạt động như một độc quyền được nhà nước quản lý, định hình cách người Mỹ giao tiếp - bằng cách đưa điện thoại thoại và sau đó là dữ liệu vào khắp đất nước. Bộ phận nghiên cứu Bell Labs của công ty trở thành một trong những phòng thí nghiệm công nghiệp có ảnh hưởng nhất lịch sử, tạo ra những đột phá như bóng bán dẫn, lý thuyết thông tin và các tiến bộ quan trọng trong điện toán và mạng lưới.

Kỷ nguyên đó kết thúc năm 1984, khi cơ quan quản lý Mỹ giải thể hệ thống Bell để thúc đẩy cạnh tranh. AT&T vượt qua biến cố đó và sau đó tự tái thiết qua hàng loạt vụ sáp nhập, trở thành công ty kết nối không dây, băng thông rộng và doanh nghiệp lớn như ngày nay.

General Electric - 1892

Câu chuyện của General Electric bắt đầu với các dự án chiếu sáng điện của Thomas Edison vào cuối thập niên 1870. Thực thể doanh nghiệp mà chúng ta biết là GE được hình thành qua vụ sáp nhập năm 1892, kết hợp Edison General Electric với đối thủ Thomson-Houston.

Suốt thế kỷ 20, GE là biểu tượng của phát minh và quy mô công nghiệp Mỹ - từ máy phát điện và bóng đèn đến động cơ phản lực, chẩn đoán hình ảnh y tế và điện toán sơ khai. Những thập kỷ gần đây chứng kiến GE tái cơ cấu và tách các bộ phận lớn, nhưng dấu ấn của công ty vẫn còn trong lĩnh vực thiết bị gia dụng, hàng không vũ trụ và công nghệ điện.

GE là một trong 12 công ty ban đầu được niêm yết trên chỉ số Dow Jones Industrial Average, và trong nhiều thập kỷ là nơi thử nghiệm các phương pháp quản lý và nghiên cứu công nghiệp.

Có thể bạn quan tâm? 

IBM - 1911

IBM ra đời năm 1911 với tên Computing-Tabulating-Recording Company (CTR), kết quả sáp nhập của các công ty sản xuất máy tính thẻ đục lỗ, cân và đồng hồ chấm công. Năm 1924, công ty đổi tên thành International Business Machines viết tắt là IBM. Trong phần lớn thế kỷ 20, IBM thống trị lĩnh vực điện toán doanh nghiệp với máy tính lớn (mainframe) và hệ thống thẻ đục lỗ tiêu chuẩn hóa, phục vụ chính phủ, ngân hàng và các doanh nghiệp lớn.

Công ty sau đó chuyển sang máy chủ, phần mềm trung gian và dịch vụ, và gần đây hơn là hướng tới điện toán đám mây lai (hybrid cloud computing), trí tuệ nhân tạo (AI) và nghiên cứu lượng tử. Năm 2011, Watson của IBM đánh bại các nhà vô địch con người trong chương trình đố vui Jeopardy!, đánh dấu một khoảnh khắc nổi bật trong bước chuyển mình sang trí tuệ nhân tạo của công ty. Ngày nay, IBM đang đầu tư vào điện toán lượng tử và đám mây lai, xây dựng trên nền tảng lịch sử bắt đầu từ những chiếc máy tính thẻ đục lỗ.


* Bài viết được hỗ trợ tóm tắt và chuyển ngữ bởi Claude AI



Nguồn tham khảo


Có thể bạn quan tâm? 

Xu hướng công nghệ

Chuỗi bài Gartner Dự báo Top 10 Xu hướng Công nghệ chiến lược qua các năm

Chuỗi bài viết về AI-first company (công ty ưu tiên AI)

Chuỗi bài viết AI tác động, chuyển đổi tới các ngành nghề thế nào?

 


Nhận xét

Bình luận. Vui lòng không spam, không quảng cáo, không công kích cá nhân. Hãy sử dụng từ ngữ phù hợp và đóng góp tích cực!

Archive

Biểu mẫu liên hệ

Gửi