Công nghệ Bản sao Số (Digital Twin Technology) là gì?

Công nghệ bản sao số (Digital Twin Technology) là gì? Nguồn ảnh: McKinsey

Định nghĩa

Bản sao số (digital twin) là một mô hình mô phỏng kỹ thuật số của một vật thể vật lý, con người, hệ thống hoặc quy trình, được đặt trong bối cảnh phiên bản kỹ thuật số của môi trường xung quanh nó. Bản sao số có thể giúp nhiều loại tổ chức mô phỏng các tình huống thực tế và kết quả của chúng, cho phép họ đưa ra các quyết định tốt hơn.

Bạn sẽ làm gì nếu có một bản sao của chính mình? Một "kẻ song trùng" kỹ thuật số, giống hệt bạn về mọi mặt, sống trong một bản dựng kỹ thuật số chính xác về ngôi nhà, nơi làm việc, khu phố hoặc thành phố của bạn? Tuyệt vời hơn nữa: Nếu phiên bản kỹ thuật số của bạn, bản sao số của bạn, không hề hấn gì trước những tổn thương, đau đớn hay bối rối? Những khả năng đó thực sự làm chúng ta kinh ngạc. Chỉ cần biết rằng, bạn có thể sẽ đưa ra các quyết định cho bản thân với sự chắc chắn hơn rất nhiều về kết quả.

Trong kinh doanh, mức độ chắc chắn tăng cao này vô cùng giá trị và các bản sao kỹ thuật số mới nổi có thể giúp mang lại điều đó.

Nói một cách đơn giản, bản sao số (digital twin) là một bản sao ảo của một vật thể vật lý, con người hoặc quy trình có thể được sử dụng để mô phỏng hành vi của nó nhằm hiểu rõ hơn cách nó hoạt động trong đời thực. Bản sao kỹ thuật số được liên kết với các nguồn dữ liệu thực từ môi trường, nghĩa là bản sao sẽ cập nhật theo thời gian thực để phản ánh phiên bản gốc. Bản sao kỹ thuật số cũng bao gồm một lớp thông tin chi tiết về hành vi và hình ảnh hóa được trích xuất từ dữ liệu. Khi được kết nối với nhau trong một hệ thống, các bản sao kỹ thuật số có thể tạo ra một môi trường kỹ thuật số (thường là môi trường nhập vai) mô phỏng và kết nối mọi khía cạnh của một tổ chức để tối ưu hóa việc mô phỏng, lập kế hoạch kịch bản và ra quyết định.

Các nhà lãnh đạo phát triển sản phẩm sáng tạo đang ngày càng hào hứng với công nghệ bản sao kỹ thuật số. Phân tích của McKinsey chỉ ra rằng thị trường toàn cầu cho công nghệ bản sao kỹ thuật số sẽ tăng trưởng khoảng 60% mỗi năm trong 5 năm tới, đạt 73,5 tỷ USD vào năm 2027.

Có những loại công nghệ bản sao số nào?

Các loại bản sao số (Different Types of Digital Twins) - chuyendoi.so

Có một vài loại bản sao số khác nhau:

1. Bản sao số sản phẩm (Product twin): 

Bản sao số sản phẩm đại diện cho một sản phẩm. Nó có thể bao gồm các giai đoạn khác nhau trong vòng đời, từ thiết kế ý tưởng ban đầu và kỹ thuật cho đến khi hoạt động đầy đủ, nghĩa là bạn có dữ liệu trực tiếp, theo thời gian thực về sản phẩm như thể nó đang được sử dụng.

2. Bản sao số dữ liệu (Data twin): 

Bạn có thể đã có một ví dụ tuyệt vời về bản sao dữ liệu trong túi mình: Google Maps là một bản sao kỹ thuật số của bề mặt Trái đất. Nó liên kết dữ liệu thời gian thực về giao thông để giúp tối ưu hóa việc đi lại của bạn.

3. Bản sao số hệ thống (Systems twin): 

Bản sao hệ thống mô hình hóa sự tương tác giữa các quy trình vật lý và kỹ thuật số, bao gồm các quy trình sản xuất, quản lý chuỗi cung ứng đầu cuối, hoạt động cửa hàng và hành trình khách hàng.

Tham khảo: 

• Hành Trình Tiến Hóa của Các hệ thống Doanh nghiệp: Từ Hệ Thống Lưu Trữ Dữ Liệu đến Hệ Thống Thực Thi Công Việc

4. Bản sao hạ tầng (Infrastructure twins): 

Đại diện cho hạ tầng vật lý như đường cao tốc, tòa nhà hoặc thậm chí là một sân vận động.

Ba chiều của một bản sao kỹ thuật số sản phẩm là gì?

Bản sao kỹ thuật số sản phẩm có thể được đặc trưng bởi ba chiều chính:

1. Mức độ tinh vi của mô hình hóa và dữ liệu được sử dụng.
2. Phạm vi vật lý của bản sao.
3. Các phần của chuỗi giá trị mà bản sao bao hàm (giai đoạn kỹ thuật, sản xuất hoặc dịch vụ).

Bản sao số chuỗi cung ứng (Supply Chain Digital Twin) là gì?

Duy trì chuỗi cung ứng là ưu tiên hàng đầu của các tổ chức. Phân tích của McKinsey chỉ ra rằng sự gián đoạn chuỗi cung ứng gây thiệt hại trung bình 45% lợi nhuận tiền mặt của một năm. Khoảng 86% các công ty được khảo sát gần đây đang đầu tư vào chuyển đổi chuỗi cung ứng để ứng phó với các gián đoạn trong ngành.

Chuỗi cung ứng được hỗ trợ kỹ thuật số triển khai công nghệ bản sao kỹ thuật số và AI để thúc đẩy tối ưu hóa và hiệu quả. Chúng lấy dữ liệu từ mọi khía cạnh hoạt động của tổ chức và mô hình hóa dữ liệu để mô phỏng tài sản vật lý, con người và quy trình. Dựa trên thông tin chi tiết từ bản sao, các nhà lãnh đạo có thể tự do thử nghiệm và tăng tốc độ ra quyết định lên tới 90%.

Giá trị bản sao số mang lại cho tổ chức?

Bản sao số đem lại nhiều giá trị kinh doanh thiết thực cho tổ chức, như: 

1. Tăng khả năng hiển thị: Giám sát hiệu suất thực tế và dự đoán trong tương lai.
2. Giảm thiểu rủi ro và tối ưu hóa: Áp dụng cho phát triển sản phẩm, vận hành và quan hệ khách hàng.
3. Tối ưu hóa chi phí: Trong kinh nghiệm của McKinsey, các công ty đã giảm chi phí vận chuyển và lao động tới 10%.
4. Rút ngắn thời gian đưa sản phẩm ra thị trường: Các lãnh đạo R&D cho biết bản sao kỹ thuật số đã giúp cắt giảm tới 50% thời gian phát triển sản phẩm.
5. Cải thiện tính bền vững: Giảm lãng phí nguyên vật liệu (các nhà sản xuất điện tử tiêu dùng đã giảm khoảng 20% lượng phế liệu nhờ công nghệ này).

20 Cách đảm bảo Bản sao số (Digital Twins) mang lại giá trị kinh doanh thực tế

Kết hợp Bản sao kỹ thuật số với AI tạo năng (Generative AI)?

Gen AI và bản sao kỹ thuật số có thể được sử dụng cộng sinh:

• Gen AI có thể cấu trúc dữ liệu đầu vào và tổng hợp đầu ra của bản sao kỹ thuật số.
• Bản sao kỹ thuật số cung cấp môi trường "thử và sai" mạnh mẽ cho Gen AI.
• Các mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) có thể giúp tạo mã (code) cho bản sao kỹ thuật số hoặc xử lý dữ liệu mà bản sao cần để hoạt động.

Các tổ chức đang sử dụng bản sao kỹ thuật số như thế nào?

• Emirates Team New Zealand: Sử dụng bản sao số của môi trường đua thuyền để thử nghiệm hàng nghìn thiết kế cánh ngầm mà không cần đóng thuyền thật.
• Anheuser-Busch InBev: Bản sao số chuỗi cung ứng và nấu bia giúp điều chỉnh các đầu vào dựa trên điều kiện thực tế và tự động xử lý các nút thắt cổ chai sản xuất.
• Sân vận động SoFi: Tổng hợp dữ liệu để tối ưu hóa quản lý và vận hành sân vận động.
• SpaceX: Bản sao kỹ thuật số của tàu vũ trụ Dragon cho phép giám sát và điều chỉnh quỹ đạo, tải trọng và hệ thống đẩy để tối đa hóa an toàn.

Thách thức trong việc phát triển

Bản sao số đòi hỏi những cách làm việc mới. Đây không chỉ là vấn đề kỹ thuật mà còn là nỗ lực quản trị sự thay đổi (change management), đòi hỏi sự hỗ trợ từ ban lãnh đạo cấp cao và một đội ngũ quản lý dự án mạnh mẽ. 

Các công ty thường áp dụng phương pháp tiếp cận theo từng giai đoạn: từ tìm hiểu thị trường, thiết kế kiến trúc đến phát triển phần mềm xuất sắc.

Đón đọn phần tiếp theo: 

• 20 Cách đảm bảo Bản sao số (Digital Twin) mang lại giá trị kinh doanh thực tế

* Bài viết được hỗ trợ tóm tắt và chuyển ngữ bởi Google Gemini.


Nguồn tham khảo:

• What is Digital Twin Technology? https://www.mckinsey.com/featured-insights/mckinsey-explainers/what-is-digital-twin-technology

Có thể bạn quan tâm? 

Chuỗi bài về Bản sao số (Digital Twin) 

• Công nghệ Bản sao Số (Digital Twin Technology) là gì?
• 20 Cách đảm bảo Bản sao số (Digital Twin) mang lại giá trị kinh doanh thực tế